فقه‌السلوک : تحقیق صورت فکریه در عرفان اسلامی

تربیت عرفانی بر پایه راهنمایی و هدایت معنوی پیر روحانی نهاده شده است.  سلوک حقیقی و نیل به مقصود در طریقت، بدون رابطه با پیر و مرشد معنوی امکان پذیر نیست. از دیدگاه صوفیان و عارفان این ارتباط منحصر به حضور فیزیکی نزد پیر و مرشد معنوی نمی‌باشد؛ بلکه فراتر از مصاحبت جسمانی مرید، باید توجه قلبی و مرابطه باطنی با پیر خود داشته باشد.


این اندیشه در تصوف و عرفان اسلامی تحت عنوان صورت فکریه و توجه به صورت خیالی مرشد معنوی درآمده است. توجه به مرشد معنوی و پیر، از باب استمداد و استعانت از باطن مرشد در راه اطاعت و بندگی حق تعالی می‌باشد نه از باب پرستش و بندگی مرشد. 

مقدمه ناشر           9


مقدمه     10


فصل اول: درآمد    27


فکر        28


معنای لغوی          28


معنای اصطلاحی   29


در منطق 29


در تصوف و عرفان اسلامی   29


تصوف   31


معنای لغوی          31


معنای اصطلاحی   31


عرفان     33


معنای لغوی          33


معنای اصطلاحی   33


ابعاد تصوف و عرفان اسلامی 35


عرفان عملی         35


عرفان نظری        36


عرفان ادبی          37


عرفان و شریعت    38


عرفان و تربیت انسان‌ها        39


چیستی طریقت      40


شکل‌گیری طرایق صوفیانه    43


جایگاه پیر در تربیت عرفانی  49


ولایت در تصوف و عرفان اسلامی       52


ولایت شمسیه و ولایت قمریه  53


فصل دوم: پیشینۀ تاریخی آموزۀ صورت فکریه     59


مقدمه     60


نقشبندیه  75


نعمة‌اللهیه 82


کبرویه    98


دیدگاه علامه سید محمدمهدی طباطبائی «بحرالعلوم»          115


فصل سوم:حکمت‌های سلوکی آموزه صورت فکریه            125


مقدمه     126


واسطه بودن مرشد برای نزول فیوضات معنوی بر قلب مرید 129


رفع تفرقه و نفی خواطر        132


استمداد از شیخ و نبی         134


فناء فی الشیخ و فناء فی الله    137


حصول جذبه         139


تمثل صورت ملکوتی‌شیخ و ظهور‌حقیقت‌نورانی‌وجه‌الله‌اعظم  141


فصل چهارم:مستندات دینی آموزۀ صورت فکریه   147


مقدمه     148


آیات       149


«یا ایها الذین امنوا اصبروا و صابروا و رابطوا » 150


«یا ایها الذین امنوا اتقوا و کونوا مع الصادقین»     153


«یا ایهاالذین آمنوا اتقوا الله وابتغوا الیه الوسیلة »   155


«یا ایها الذین امنوا واستعینوا بالصبر والصلوة »    156


«واصبر نفسک مع الذین یدعون ربهم بالغدَوة والعشی »      156


آیات مربوط به «سکینه»      157


روایات    160


حدیث «فقه الرضا »          160


فرازی از خطبه حضرت علی  در مورد فواید ذکر و فضیلت ذکر و اهل ذکر    161


اخباری دربارۀ انسان کامل به‌عنوان مظهر اتمّ حق تعالی      162


اخباری دربارۀ مقام نورانیت ائمه اطهار           165


فصل پنجم: جمع‌بندی و بررسی           169


مقدمه     170


بررسی آیات و روایات         177


سایر حکمت‌های سلوکی آموزه صورت فکریه      187


همّت گرفتن مرید    188


احساس همراهی مرشد با مرید 188


حصول آرامش قلبی مرید      189


نتیجه‌گیری           193


مبانی حکمی ـ عرفانی آموزه صورت فکریه        194


1) «ولایت شمسیه و قمریه»  194


2) «حضرت خیال»            194


3) «حقیقت جامع بودن انسان»           195


سخن آخر 197


نقد و آسیب شناسی  201


منابع      212